Sk Kullananlara Ekle – Al Sayfas Yap My posts Beni Sev


  Mu Sohbet Odalar Mu Chat Kanal Mu Arkadalk Sitesi Muun ileleri Nfusu
RUMUZ VARSA FRE :

Mu, ilinin merkezi olan ve ile ismini veren ehirdir. Ayrca Mu ilinin merkez ilesidir.

Mu ehri, Mu ilinin batsnda yer almaktadr. avu Da’nn kuzeydou eteklerinde kurulmu olan kentin tarihsel ekirdei kalenin evresidir. stasyonun yer ald Mu Ovas’na doru sekiler halinde gelien kentin eski ve yeni ksmlar arasnda 200 metre ykseklik fark vardr.

Mu ovas’nn kenarnda kurulan bu Dou Anadolu ehri, lalesi ve zm ile tannr. Kent ve daha ok il Seluklu dnemi eserleri; Malazgirt Sava ve Alparslan ile zdelemitir.

Mu ehri, 1929 ylnda Bitlis vilayetinden ayrlarak mstakil bir il olarak, il merkezi konumu haline gelmitir. 2008 yl itibariyle merkez nfusu 70 bin dolaylarndadr. Corafi adan, Dou Anadolu Blgesi’nin Yukar Murat-Van Blm ierisinde yer alr. Mu ili ve ehri ayrca Dou Anadolu Blgesi Kalknma Projesi iinde yer almaktadr.

Mu merkez ilesi, kuzeyden Varto; doudan Bulank, Hasky ve Korkut ile komudur. Malazgirt ilesi ile snr yoktur. Solhan ve Kulp ile de snrdatr.

Mu ilinin ileleri;Bulank ,Hasky ,Korkut ,Malazgirt ve Varto’dur.


Geleneksel Mu Evleri

Yerleim dzeni ve sokak dokusu esas itibari ile tipik bir Trk kenti havasn yanstan Mu’un, konut mimarisinin oluumunda temel etki, dier yrelerimizde de olduu gibi milletimizin rf ve adetlerinden kaynaklanan hayat tarz ve ihtiyalardr. Ayrca gelenekleri, iklimin ve corafyann zorlayc gerekleri de bu oluumdaki dier etmenlerdir. Blgedeki dier illerin yerleimlerine benzeyen sokak dokusu iinde yer alan evler, genellikle havu (avlu) gerisinde ykselen iki katl yaplardan ibarettir.


Antik Kentler

(Kale ehri) Mu kent merkezine 40 km., Varto ilesine ise 20 km. uzaklkta, Kayalkaya kyndedir. Bir Urartu askeri yerleim birimi olan kentte, 1965 ylnda yaplan kazlarda, tapnak, kale, arap kpleri bulunan depo ve bir kaya gmt ortaya karlmtr.

Urartu Kral II. Sarduri dnemine (M..764-735) tarihlenen kale olduka salamdr. M.. 7. yzyla tarihlenen tun aslan heykeli, dmeler, ok balar, tun ineler ve aslan av tasvirli kemer paralar bulunmutur. ren yerinin gneyindeki mezarlk, kayaya oyulmu koridor ile balantl alt odadan olumutur. Bu odalarda bulunan eitli objeler Ankara Anadolu Medeniyetleri Mzesinde sergilenmektedir. Mu merkezinde, Mu-Varto karayolu zerindedir. Bizans dneminde haberleme amal kullanlan bu hyn Urartu dneminden kald tahmin edilmektedir. Malazgirt ilesinin Bostankaya kynde bulunan hyk, bir Urartu yerlemesidir. Ankara niversitesi’nden bir ekip tarafndan yaplan yzey aratrmalar sonunda, 1. derece ST alan olarak koruma altna alnmtr. Mu merkezine bal, Kepenek kynde bulunmaktadr. Yaplan aratrmalar srasnda hykte bulunan Urartulara ait bir yazt bulunmutur.

Kaleler

Mu merkezde bulunan kale, ehrin en eski yerleim birimlerinden birisi olup kesin yapl tarihi ve kimler tarafndan yaptrld bilinmemektedir. Kale, Hz. mer dneminde Mslmanlarn eline gemi, zaman iinde derebeyleri, Badattaki Abbasi halifelerine tabi olarak kale ve evrenin idaresi iin memur klnmlardr. Uzun sren savalarn etkisiyle byk bir ksm yklm olan kalenin bat tarafnda tahrip olmu Arap mezarl, Seluklu mezarl ve Osmanl mezarl i ie gemi ve dank bir halde grlebilir. Muun gneyindeki Kzl Ziyaret Tepesinde bulunan kale, Urartular tarafndan yaplm, ancak sonraki devirlerde yaplan eitli onarmlarla zgnln byk lde yitirmitir.

Askeri amal yapnn eitli onarmlar geirerek Ortaada kullanld anlalmaktadr. Muun gneyindeki Kurtik Dann dou uzantsnda bir tepenin zerine ina edilen kalenin, surlar ve iki kulesi salam durumda olmakla birlikte, dier ksmlar tabii afetlerde yklmtr. Yapl tarihi kesin olarak bilinmeyen kalenin, yaknnda bulunan Soucak kynde, byk lde tahrip olmu 2 adet gzetleme kulesi bulunmaktadr. Malazgirt ilesinin Tkzl kynde bulunan kale, Urartular tarafndan ina edilmi olup, bir tepe zerinde byk talarn bir biri zerine ylmas ile harsz olarak yaplmtr.

Kalntlarn bugnk durumuna gre, kalenin merkez ksm yaklak 900 m2 lik bir alan evrelemektedir. Sur duvarlar, kiklopik tarzda rlm olan kalede bulunan yaztlar incelendiinde, yapl tarihinin M.. 8. yzyl olduu anlalmtr.

Cami ve Trbeler

Avlusunda yatan eyh Muhammed-i Maribi tarafndan yaptrlan Ulu Cami, Alaeddin Bey ve Hac eref camilerinin batsndadr. Mimari zelliklerinden dolay 14. yzyln ikinci yarsna tarihlenen cami, moloz tatan yaplm, dikdrtgen, planl ve kitabesizdir.

Ana mekan, ortada kubbe, yanlarda beik tonoz rtl olup, kuzeyinde kesme tatan kubbeli son cemaat yeri vardr. Yine kesme tatan yaplm, sade ta kap sivri kemerli bir ni iindedir. Bat duvar dnda br duvarlarda ikier pencere vardr. Minaresi, depremden zarar grm olup, aslna sadk kalnarak 1968 ve 1972 yllarnda onarm yaplmtr. Bir Seluklu yaps olan Arslanl Hann iinde bulunan cami 17. yzylda yaptrlmtr. Ana mekan kare planl olup, ortada byk yanlarda bask kubbelerle rtlmtr. Sade mihrab yuvarlak kemerli ve ni biimindedir. Camiye sonradan eklenilen minare 1902 ylnda, son cemaat yeri ise 1997 ylnda ina edilmitir. Cami, 18. yzyl balarnda ehrin valisi Alaaddin Bey tarafndan yaptrlmtr. Ortada byk, yanlarda ise kk kubbelerle rtl ana mekan kare planl olup, dokuz nefe ayrlmtr. Ana mekana, bask kubbeyle rtl son cemaat yerindeki ta kapdan geilerek ulalr. Takapnn yanlar, kabartma kandil motifleri, orta nefte yer alan mihrap da, stuneler ve bitki motifleriyle sslenmi caminin minaresi kare kaideli silindir gvdeli olup, iki renkli kesme tatan yapldr. Mu Valisi Alaaddin Bey tarafndan kurulan medresede, Sultan Abdulaziz tarafndan grevlendirilen Rapzade Ahmet Hamdi Efendi dersler vermitir. lin nemli bilginleri arasnda saylan lyas Sami Bey, Molla Mehmet, Hac Halid Efendi ve Osman Kadri Bey gibi ahsiyetler bu medresede yetimilerdir. Mahsut Paa tarafndan yaptrlan medrese, ilin en byk medresesidir. Bulank ilesinin Mollakent kynde olan medrese, eyh brahim tarafndan 1321 ylnda yaptrlmtr. ldeki nemli Seluklu eserlerinden biri olan medrese, ahlat tandan yaplm iki byk oda ve bir de salondan olumaktadr. Alaaddin Bey Hamamnn karsndaki bahede olan trbe, dikdrtgen planl iki odadan olumakta, yapm ekli Seluklu Trk mezar mimarisini hatrlatmaktadr. Yre insanlar, ruhi bozukluklar, eitli skntlar ve stma hastalklarna kar ifa iin trbeye dua etmeye gelmektedirler. Hac eref Camiinin avlusunda bulunan trbeden gnmze sadece cami duvarna bitiik iki mezar kalmtr. Bu mezarlar yakn gemite onarlm olup, caminin dou duvarna bitiik d cephede yer almaktadr. Mezarlarn orijinal yapm malzemesi ve ahideleri kayp olmu, ancak sonradan mozaikli beton ile yenilenmitir. zeri demir kafes ile evrili ve d cephesi ahlat ta ile kapl olan mevcut mezar yaps, dikdrtgen prizma konumunda, yerden 80-120 cm. yksekliindedir. Rivayete gre bu zat savata ba gvdesinden ayrlm olmasna ramen kopan ban koltuunun altna alarak savamay srdrm, daha sonra bugnk mezarnn bulunduu yere gelerek ehit olmutur.

Kilise ve Manastrlar

Yaygn Beldesine bal Yukar Yongal kynde bulunmaktadr. lk yapld dnemlerde Ate Tapna olarak kullanlan kilise, Sasaniler tarafndan 399 ylnda Hristiyanlarn ibadetine almtr. Bugn halen kalntlar mevcut olan kilise, yabanc turistlerin en ok rabet ettii yerlerden birisidir. Mu merkeze bal Kepenek kynde bulunan kilisenin, 499 ylnda Sasaniler tarafndan yapld tahmin edilmektedir. Kilise, manastr ve alveri merkezi olarak kullanlmtr.

Byk bir alana yaylm olan manastrn 360 odas vardr. Odalar, yln gnlerini simgelemektedir. zellikle kabartmalar ilgintir. Mu merkeze bal Krky beldesinde bulunan kilise, 651 ylnda yaplmtr. Gnmzde ykk bir durumda olmasna ramen yabanc turistlerin ilgisini ekmektedir. Yapm tarihi kesin olarak bilinmeyen Meryem Ana Kilisesi, Mu kent merkezinde bulunmaktadr. ldeki dier kiliselere oranla daha iyi durumda olan kilisenin sadece st tavan yklm olup ana mekan ziyaret edilebilir durumdadr.

Hanlar ve Hamamlar

Mu kent merkezinde bulunan ve iki katl olan Yldzl Han, 1307 ylnda ina edilmitir. Alt kat kesme tatan, st kat ise Seluklu mimari yapsna uygun olarak kerpiten yaplmtr. inde toplam 52 dkkn olan hann bir blm yklm cephesi, onarm grmtr. Ancak, giri kapsndaki ta oyma motifler zarar grmemitir. Mu ehir merkezinde bulunan hamam, Alaaddin Bey tarafndan Alaaddin Bey Camii ile ayn tarihte yaptrlmtr. Gnmzde de kullanlmakta olan hamam Osmanl son dnem eserlerinden birisidir.

Yap malzemesi ve mimari zellikleri, Alaaddin Bey Camii ile benzer nitelikte olan eserin i sslemelerinde bitki motifleri kullanlmtr. Hamamn ilgin bir zellii de, byk locaya girite, kapnn hemen zerindeki kaplumbaa kabartmasnn bulunmasdr. Mu’un tabii afetlerde yklan bir dier hamam da Gll Hamamdr. Kerpi yaps, Horasan harc ile moloz talardan rlen duvarlar ile desteklenen hamamn en byk zellii, Trk geni denilen ve kubbelere tayc grevi salayan genin kullanlm olmasdr.

Gller

Bulank ilesinin gneydousunda yer alan gln sular ounlukla bulanktr. Glde bata sazan olmak zere eitli tatl su balklar yaamaktadr. (Byk ve Kk Hamurpet) Varto ile merkezinin dousunda yer alan byk Akdoan glnn yzlm yaklak 11 km ‘dir. Glde sazan ve alabalk yaamaktadr. Gl evresinde ise Kunduz rdek ve Turna gibi av hayvanlar yaamaktadr. Malazgirt ilesinin Aktuzla beldesinin, kuzeydou kesiminde yer alan bu kk gl oluum itibari ile karstik bir gldr.


Ekonomi

Mu kenti, ekonomik adan geri kalm ehirlerdendir. klimsel ve corafi zellikler sebebiyle ekonomik gelime gsterememektedir. Mu ilinde sanayi gelimemitir. Kent ekonomisinde sanayi ve ticaret tm sektrn %10’unu, hizmet sektr ise %70’ini oluturmaktadr. Merkez kyler de katldnda hizmet sektr yerini tarm sektrne brakr.

Merkez ile genelinde ekonomik yap temelde tarm ve hayvanclka dayaldr ve halkn byk ksm krsal alanda yaad iin, merkez ile nfusu dktr. Tarm ve hayvanclk da byk lde geleneksel yntemlerle yapld iin verim ok dktr. Mu ovasnda yetitirilen rnler, ekerpancar, nohut ve tahldr. Bunun yannda ttn retimi de yaplmaktadr.

Muta kii bana den gelir 578 Dolardr. Karasal ve sert bir iklime sahip olan Mu kentinde, hayvancla dayal sanayi gelitirilmesi ve niversiteye nem verilmesi planlanmaktadr. Ancak hayvancln gelitirilmesi ve hayvanclktan verim alnmas iin almalar yaplmas da gndeme gelmektedir. Kurulan Mu Alparslan niversitesi’nin kente canllk katmas beklenmektedir.

eker fabrikas blgenin nemli sanayi tesisidir. St rnleri, un, yem, ivi ve tel fabrikas yannda krsal kesimdeki el tezgahlarnda dokunan hallar ekonomiye katkda bulunur..
 

  Adana Adyaman Afyon Ar Amasya Ankara Antalya Artvin Aydn Balkesir Bilecik Bingl Bitlis Bolu Burdur Bursa anakkale ankr orum Denizli Diyarbakr Edirne Elaz Erzincan Erzurum Eskiehir Gaziantep Giresun Gmhane Hakkari Erzurum Hatay Isparta Mersin stanbul zmir Kars Kastamonu Kayseri Krklareli Krehir Kocaeli Konya Ktahya Malatya Manisa Kahramanmara Mardin Mula Mu Nevehir Nide Ordu Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Tekirda Tokat Trabzon Tunceli anlurfa Uak Van Yozgat Zonguldak Aksaray Bayburt Karaman rnak Krkkale Batman Bartn Ardahan Idr Yalova Karabk Kilis Facebook Kbrs Dzce sve Twitter Almanya Avusturya Hollanda Badoo svire Siberalem Belika Trkiye Mynet Fransa Amerika Wikipedia Osmaniye

Copright (c)  2012 BeniSev.Net
D Balantlar : Google.Com.Tr
Sitemizin anahtar kelimeleri :

sohbet chat Arkada Arkadalk Arkadalk Siteleri